Felle kritiek op gratis gebruik NOS-video’s

De NOS gaat nieuwsfragmenten gratis aanbieden aan nieuws- en krantensites. De publieke omroep wil hiermee tegemoetkomen aan de roep van nieuwssites om meer nieuwsvideo’s. Maar dan wel inclusief verstoring van de markt, menen criticasters. Intussen blijft het angstvallig stil in de hoek van de persbureaus.

Door: Sean van der Steen

De NOS komt met een nieuwe dienst: een aanbodkanaal met nieuwsfragmenten, vrij te gebruiken op nieuwssites. Volgens Lara Ankersmit, hoofd Nieuwe Media van de NOS, is het aanbodkanaal ontwikkeld in antwoord op de uitspraken van de Commissie Brinkman, die in 2009 de overheid adviseerde dat de Publieke Omroep ‘tegen redelijke condities’ videomateriaal zou moeten leveren aan nieuwssites.

‘Blijkbaar was er onvoldoende bezwaar’

Ankersmit vertelt tegenover Persinnovatie.nl dat het aanbodkanaal uitvoerig is getest in een pilot met onder andere NU.nl en Volkskrant.nl. Ankersmit: "Het experiment is vorig jaar afgerond, daarna hebben we schriftelijk verslag gedaan aan het Commissariaat voor de Media, dat het plan besproken heeft met partijen die er eventueel bezwaar tegen konden hebben. Blijkbaar was er onvoldoende of geen bezwaar, want we hebben een go gekregen."

Fel tegenstander van het plan is media-innovatiestrateeg Marianne Zwagerman. Ze klom op de dag van bekendmaking in de pen om haar bezwaar in de vorm van een opinieartikel op De Nieuwe Reporter kenbaar te maken. Zwagerman waarschuwt voor ‘gemene adders onder het gras’. Meer specifiek: marktverstoring en bereikcijfers.

‘Adders onder het gras’

"De NOS gaat op de stoel zitten van partijen als Novum Nieuws en ANP," schrijft Zwagerman, "die het verkopen van content aan nieuwssites en kranten als core business hebben. En ze beperken de exploitatieverantwoordelijkheid van de uitgevers van de nieuwssites, door zelf advertenties te verkopen bij de video’s die ze aanleveren." Daarnaast is er de kwestie van de bereikstatistieken, aangezien de views van filmpjes meetellen in de statistieken van NOS.nl. "Door als NU.nl een NOS-video te plaatsen versterk je de positie van je concurrent", concludeert Zwagerman.

Ankersmit is het uiteraard niet eens met deze conclusies. "Ik denk niet dat dit marktverstoring is, gezien partijen zelf de keuze hebben of ze video’s wel of niet gebruiken. En ze hebben afspraken met andere partijen en diensten die al video’s leveren. Het is puur een redactioneel iets: de kranten hebben toentertijd aangegeven dat ze videobeeld tekort kwamen – nou, hier is dat. Dit is iets wat de redacties gaan toepassen en het is niet bedoeld om de sales-afdelingen van krantenconcerns te helpen."

Het is wel mogelijk dat er in de toekomst advertenties van de STER worden getoond voorafgaand aan de video’s. Ankersmit: "Wij zijn wettelijk verplicht om alles wat wij maken door de STER te laten exploiteren. En ook is het zo dat wij geen content gratis aan mogen bieden aan partijen als die partijen daar vervolgens geld mee gaan verdienen – bijvoorbeeld door er zelf advertenties voor te plaatsen. Maar als ze zeggen: ‘Wij hebben meer video’s nodig om geld te verdienen op onze website’, dan moet je niet bij de NOS aankloppen."

Mediapartner overeenkomst

Ankersmit is zich wel bewust van het gevaar van marktverstoring, maar meent dat hier voldoende maatregelen voor zijn genomen. Zo moeten de geïnteresseerde nieuwssites een ‘mediapartner overeenkomst’ afsluiten met de NOS, waarin zij onder meer beloven dat slechts een deel van de nieuwsvideo’s op hun websites afkomstig is van de NOS. Hoeveel video’s dat dan mogen zijn, staat niet vast. De NOS gaat hierbij uit van cijfers zoals die worden aangeleverd door de nieuwswebsites. "Dat kunnen en willen we ook niet zelf controleren", zegt Ankersmit.

"Het zou niet goed zijn als iemand zegt: ‘Oké, dan plaats ik alleen nog video’s van de NOS’", vervolgt Ankersmit. "Dat zou vervelend kunnen zijn voor commerciële partijen die video’s aanbieden."

ANP en Novum: ‘Geen commentaar’

NDP, De brancheorganisatie voor nieuwsbedrijven, was niet bereikbaar voor commentaar. Novum onthield zich van commentaar, maar geeft wel aan bezwaar te hebben aangetekend bij het Commissariaat voor de Media. Ook ANP houdt de kaken op elkaar: "Wij volgen de ontwikkelingen in de markt al een tijd, maar we hebben hier geen commentaar op." Opmerkelijk stil in de hoek van ANP en Novum, aangezien de nieuwe dienst van de NOS concurrentie is voor de persbureaus.

Laurens Verhagen, hoofdredacteur van de Volkskrant en dankzij de pilot ervaringsdeskundige, wilde zich wel uitlaten over de nieuwe dienst. Verhagen: "Soms voegt het materiaal van de NOS niets toe op Volkskrant.nl, soms ook wel. Het liefst gebruiken we materiaal van het ANP, omdat we daar natuurlijk voor betalen."

Laurens Verhagen: ‘Dubbel gevoel’

De nieuwe dienst van de NOS heeft in het geval van Volkskrant.nl geen gevolgen voor het ANP, vertelt Verhagen. "We moeten wel nog goed bekijken wat de exacte voorwaarden zijn, voor we bepalen of we hiermee verder gaan. Dat het materiaal van de NOS weer wordt teruggegeven aan het publiek is wel een bevlogen gedachte, maar de twee kwesties (bereikcijfers en marktverstoring, red.) geven het wel een dubbel gevoel. Deze twee punten moeten nog helemaal helder worden voordat we een beslissing kunnen nemen."

Ook Sander Stallinga, uitgever van NU.nl, is kritisch over de nieuwe dienst. "Het is wel degelijk marktverstoring. Het wordt gepresenteerd als cadeautje, maar dankzij de voorwaarden lijkt het nu een paard van Troje. Het beschikbaar maken van de content is wel een nobel streven, maar de regels maken het lastig om de nieuwe dienst te gebruiken op NU.nl." Ook Stallinga gaat zich nu beraden op de voorwaarden, voordat besloten wordt of NU.nl verder gaat met de dienst van de NOS.

Reageer

Geef een reactie

*