Innovatie letterlijk op de agenda

Hoe vernieuwend zijn de omroepen in Nederland? Zijn radio- en televisiejournalistiek in de digitale eeuw veroordeeld tot de marge, of innoveert men om er sterker uit te komen? De VPRO experimenteert elk half jaar op een ander gebied, vertelt Geert-Jan Bogaerts, hoofd digitaal bij de omroep. “We onderzoeken steeds of iets een standaard onderdeel van ons arsenaal kan worden.”

Deze zomer kwam de VPRO met een opvallende productie. Aan de tv-serie De Volmaakte Mens werd een online virtual reality-productie gekoppeld. Benodigdheden voor de kijker: een app en een cardboard bril. Een geslaagd project waar veel van geleerd is, vertelt Geert-Jan Bogaerts, al trok het geen massapubliek.

“Onze virtual reality-producties zijn relatief onbekend, qua marketing kunnen we nog vooruitgang boeken. Je moet goed overbrengen hoe het werkt en wat je ermee kunt.” Als hoofd Digitaal van de VPRO coördineert Bogaerts de digitale uitingen en de algehele innovatiestrategie van de omroep.

Op Lowlands voerde de VPRO een tweede experiment met virtual reality uit: dePeepshow. En in 2016 komt er een virtual reality-productie rond de dramaserie Missie Aarde. “Alles is anders bij virtual reality”, vertelt Bogaerts. “Van het decorontwerp tot de belichting. Maar vooral de manier van vertellen. De kijker maakt deel uit van de actie en bepaalt zelf wanneer hij waar naar kijkt. Je moet dus op andere manieren zijn aandacht sturen.”

Planning

Bovengenoemde projecten zijn de vruchten van een half jaar voornamelijk experimenteren met virtual reality op de digitale afdeling van de VPRO. Het eerstvolgende half jaar is ingeruimd voor big data en algoritmes. Daarna onderzoekt men zes maanden wearable technology, om in de eerste helft van 2017 pootje te baden in augmented reality.

Bogaerts: “We onderzoeken in elke periode of een bepaald instrument, platform of verteltechniek de potentie heeft om een standaard onderdeel van ons arsenaal te worden. We kijken daarbij naar de mogelijkheden tot opschaling en distributie; hoe je een groter publiek genereert. Dat is één van onze richtlijnen.”

Beleving

De VPRO heeft vier richtlijnen bij het innoveren. Opschaling is er één, een tweede is het geven van aandacht aan de mogelijkheden voor fysieke mediabeleving. Daarvoor zijn wearable technology en intimate technology de voornaamste middelen, vertelt Bogaerts. “Neem een smartphone: die kan behalve een app tonen ook trillen, geluid maken, beeld afspelen en andere apparaten aansturen. Zo kun je een hele mediabeleving creëren.”

De VPRO’er noemt het voorbeeld van een spannende film. “Veel mensen bedienen hun licht en verwarming met een app. Het lijkt me heel gaaf als je de VPRO toegang kunt geven tot die app, zodat we op spannende momenten met de lichten in je huiskamer kunnen spelen. Maar dat is nog een toekomstdroom.”

De derde innovatierichtlijn is het aftasten van de balans tussen het persoonlijke en het sociale. “Enerzijds wordt de beleving van media steeds individueler. Tegelijkertijd is de behoefte om met elkaar te communiceren groter dan ooit. Hoe combineer je dat?”, licht Bogaerts toe. De laatste richtlijn betreft journalistiek in de publieke ruimte. “Hoe vertel je verhalen op plekken waar veel mensen samenkomen, zoals festivals?”

Inbedden

Waar mogelijk wordt innovatie ingemetseld in concrete programmatitels. De voorbeelden daarvan zijn De Volmaakte Mens en Missie Aarde. Toch veranderen zeker niet alle programma’s.

Bogaerts: “Titels als Argos en Buitenhof draaien goed, innovatie is daar minder urgent. We zouden er wel veel mee willen: bijvoorbeeld het opknippen en doorzoekbaar maken van uitzendingen. Maar daar is niet altijd geld voor. De VPRO zelf is ruimhartig met het innovatiebudget, maar de NPO is minder geld beschikbaar gaan stellen voor innovatiedoelen. Jammer, want het gaat mij zelden snel genoeg.”

Impact

Bogaerts benadrukt dat het gaat om de verhalen, het platform waarop die worden verteld maakt niet uit. “Op dit moment genereert televisie nog het makkelijkst impact. Maar wanneer dat verandert, zullen we aanwezig zijn op de kanalen die televisie vervangen. Zo nodig sluiten we een deal met bijvoorbeeld Netflix.” Belangrijk in dit hele proces: “Goed in de gaten houden hoe snel de gewenning van het publiek aan nieuwe platformen verloopt.”

Rijpheid voor innovatie ligt niet alleen bij het publiek, maar ook bij de eigen machinerie. Hoe open staan VPRO-medewerkers voor innovatie? “De innovatiegerichtheid is best groot”, zegt Bogaerts. “Als je vijftien of twintig jaar in je vak zit, brengt dat op natuurlijke wijze conservatisme mee. Maar ook bij de ervaren journalisten zie ik dat ze zich openstellen en bereidheid tonen voor innovatie. Men ziet de noodzaak ervan in.”

Lees ook ons artikel over het VPRO Medialab in Eindhoven, waar de omroep haar innovatieve producties gedeeltelijk realiseert.

Reageer

Geef een reactie

*