NU.nl en ANP betrokken bij pilot voor burgerjournalistiek in Zuid-Soedan

burgerjournalistiek

In Zuid-Soedan woedt een burgeroorlog die het voor journalisten gevaarlijk maakt om er hun werk te doen. Om te zorgen dat berichten uit het land toch de rest van de wereld bereiken, ontwikkelde de Nederlandse start-up Unframed Media een Facebook-chatbot. Die stelt burgers in staat om hun nieuwsfoto’s naar media in Nederland te sturen.

De chatbot moet aan het eind van de zomer klaar zijn. De foto’s die binnenkomen worden door Unframed gescreend en vervolgens gedeeld op een speciaal, afgeschermd online platform voor Nederlandse journalisten. Verschillende media hebben zich al aangemeld voor deelname aan dit platform, waaronder ANP en NU.nl.

Gevoelig materiaal

Om zoveel mogelijk Zuid-Soedanezen te bereiken, werkt Unframed samen met het lokale radiostation Radio Tamazuj. Het radiostation gaat zijn 90.000 Facebook-volgers oproepen om via de chatbot foto’s te delen. Het is goed mogelijk dat daar gevoelig materiaal bij zal zitten. Eerder werkte Unframed samen met een radiostation in Soedan. ‘Daar kregen ze foto’s binnen van bijvoorbeeld protesten en arrestaties.’ Het versturen van foto’s via de Facebook-chatbot is niet anoniem, maar Unframed slaat deze vervolgens wel ‘anoniem’ op, zonder de gegevens van de afzender.

Ook op het platform voor journalisten, waar de foto’s geplaatst worden, is de privacy van de afzenders gewaarborgd. Verbeet: ‘Samen met onze partner bepalen we of de foto een gevaar kan zijn voor degene die hem heeft geüpload, of voor de mensen die erop staan. In ieder geval wordt ieder beeld pas aan de media beschikbaar gesteld als we zeker weten dat we niemand in gevaar brengen.’

The Challenge

Twee jaar geleden wonnen oprichters Nick Verbeet, Joep Steenbergen en Naut van der Mede de aanmoedigingsprijs van  The Challenge, de journalistieke innovatiewedstrijd van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. Daarna kregen ze subsidie voor de pilot.

Voor veel media is het lastig om nieuws te verkrijgen uit Zuid-Soedan, vandaar dat er veel interesse is

De media die deelnemen aan de pilot hebben nu nog gratis toegang tot het platform. Ze betalen alleen wanneer ze een foto willen publiceren. In de toekomst kost niet alleen het gebruik van een foto geld, maar zullen media ook een betaald abonnement moeten afsluiten op het platform. ‘Voor veel media is het lastig om nieuws te verkrijgen uit de regio Zuid-Soedan,’ zegt Verbeet. ‘Vandaar dat er veel interesse is.’ Dat geldt voor nieuws uit meer landen in Midden-Afrika, en daarom wil Unframed de komende jaren uitbreiden naar andere landen in die regio.

Desinformatie

Doordat de afzenders van de foto’s anoniem zijn, is niet altijd vast te stellen wat het verhaal erachter is. ‘We betalen bewust niet voor de foto’s, zodat we mensen geen incentive geven om dingen te ensceneren. Maar dan nog blijft het mogelijk dat mensen op deze manier desinformatie de wereld in slingeren. Bijvoorbeeld vanuit een politiek belang.’ De mediapartijen die meedoen aan de pilot zijn zich hiervan bewust, zegt Verbeet. ‘Zij zeggen: ook als er desinformatie wordt verspreid, is dat nieuws.’

Het is aan de Nederlandse media om foto’s te controleren op echtheid. ‘Wij helpen ze daar zo goed mogelijk bij. Als een journalist een afbeelding als fake beoordeelt, kan de rest van de platformgebruikers dat ook zien. We blijven in gesprek met onze partner, want die weet veel van de regio en kan de foto dus makkelijker in zijn context plaatsen. En verder werken we aan manieren om in de toekomst foto’s geautomatiseerd te screenen.’

Over Dorien Vrieling

Dorien Vrieling is freelance journalist en eindredacteur.