De auteursbio zou kunnen bijdragen aan meer vertrouwen, mits er persoonlijke informatie in staat
Nieuws | Wat zegt de wetenschap?
Wie is de journalist en waar heeft hij of zij verstand van? In bijna alle media vind je die informatie tegenwoordig in een auteursbio bij het artikel. Volgens onderzoekers van de Universiteit van Minnesota biedt zo’n auteursbio kansen: meer transparantie over de achtergrond van de auteur zou kunnen bijdragen aan meer vertrouwen in de media. Maar dan moet er wel meer informatie in staan dan die prestigieuze universiteit waar de journalist heeft gestudeerd.
‘Ik werk sinds mijn negentiende als verslaggever,’ staat er in het blokje tekst over een journalist op de site van de New York Times. ‘Ik werkte in teams van verslaggevers die de George Polk Award, Gerald Loeb Awards en een Emmy hebben gewonnen, en ik was finalist voor de Pulitzer Prize.’
Imposante cv’s
Lezers van The New York Times komen bij elk artikel tegenwoordig informatie over de verslaggever tegen. Met zo’n auteursbio probeert de Amerikaanse krant sinds 2023 de band met lezers te verbeteren. Maar onderzoekers van de Universiteit van Minnesota vonden dat de informatie in die bio’s nogal wat prestige ademt. Ze vroegen zich af of zo’n tekstje daarmee bijdraagt aan het herwinnen van vertrouwen van de lezer.
De onderzoekers namen 1160 auteursbio’s van New York Times journalisten onder de loep. Hun conclusie was dat de overgrote meerderheid alleen informatie over hun professionele leven deelt. Er komen imposante cv’s voorbij, met in de wacht gesleepte prijzen, gepubliceerde boeken, genoten onderwijs (vaak aan prestigieuze universiteiten). Persoonlijke informatie, zoals woonplaats, afkomst, religie of gender, delen journalisten echter zelden.
Politiek gevoelig
De onderzoekers betwijfelen dat lezers onder de indruk zijn van die uitgebreide cv’s. Volgens hen zouden lezers aan de rechterzijde van het politieke spectrum, die instituties zoals de media als links beschouwen, daardoor wel eens extra sceptisch kunnen worden over de media. Het is volgens de onderzoekers essentieel dat media zich daarvan bewust zijn, en erover nadenken wat voor informatie ze over hun journalisten publiceren.
Waarom laten redacteuren persoonlijke informatie vaak weg? Dat heeft er volgens het onderzoek mee te maken dat de nieuwsredactie van The New York Times niet zo divers is. Oondergerepresenteerde Aziatische (14%), Latijn-Amerikaanse (5%) en zwarte redacteuren (2%) voelen daardoor niet de ruimte om hun achtergrond kenbaar te maken, stellen de onderzoekers. De juist sterk aanwezige witte mannen (53%) blijken meer geneigd een foto aan hun bio toe te voegen. Ook zien de onderzoekers de politieke gevoeligheid van zaken als LHBTIQ+-geaardheid als mogelijke oorzaak voor journalisten om deze informatie achterwege te laten. Zeker in de VS is iemands politieke identiteit in grote mate vervlochten met woonplaats, afkomst en seksuele geaardheid.
Meer transparantie
Met steeds minder mensen die nieuws tot zich nemen en maar 38 procent met fiducie in journalistiek, wordt ook op Nederlandse hoofdredacties naarstig gezocht naar oplossingen. De Nederlandse Vereniging voor Journalisten zegt dat de lage cijfers een wake-up call moeten zijn. Transparantie is misschien wel ‘de belangrijkste kernwaarde van de journalistiek waarop meer focus zou moeten worden gelegd’, aldus de vakbond.
Met het wantrouwen in generieke media groeit de noodzaak om de lezer een kijkje in de journalistieke keuken te geven. Daarmee komt ook de journalist zelf centraler te staan. Met deze bevindingen benadrukken de onderzoekers dat het zinvol zou kunnen zijn om te reflecteren op de auteursbio als middel om het vertrouwen van de lezer terug te winnen.
