Nieuws

Oppervlakkig nieuws zorgt voor minder bereik

Nieuws

Een team van de Vrije Universiteit (VU) heeft onderzocht of regionale en lokale nieuwsmedia voldoen aan de wensen en verwachtingen van hun publiek. Hoewel de media publieksgerichter zijn gaan werken, boeten ze in aan urgentie en relevantie door oppervlakkigere berichtgeving, celebrity nieuws en 112-berichten, zegt onderzoeker Irene Costera Meijer.

Door: Sean van der Steen

De aanleiding voor het onderzoek vormde een conclusie uit een eerder rapport van het Fonds, Nieuwsaanbod in de regio, waaruit blijkt dat Zeeland het laagste en Friesland het hoogste nieuwsaanbod van Nederland heeft.

Irene Costera Meijer onderzocht samen met haar team in hoeverre de kwaliteit van berichtgeving en het bereik van nieuwsmedia met elkaar samenhangen. De resultaten van het rapport worden aanstaande dinsdag gepresenteerd. Ze licht alvast een puntje van de sluier op.

‘Lage status van lokale journalistiek’

Nieuwsmedia in de regio kampen met twee grote vraagstukken, meent Costera Meijer. “Er wordt weliswaar een enorm belang gehecht aan de regionale en lokale journalistiek – iedereen zegt dat het de basis is voor de democratie – maar tegelijkertijd ervaren veel journalisten het als iets met een lage status. Lokale journalistiek heet niet voor niets het sufferdje.”

Het tweede dilemma is dat de regionale en lokale journalistiek steeds meer publieksgericht zijn gaan werken. “Dat valt op zich toe te juichen. Het probleem is alleen dat journalisten zelden een goed beeld hebben van de wensen van hun publiek. In de praktijk gaat publieksgerichtheid dan ook dikwijls ten koste van de kwaliteit”, vertelt Costera Meijer.

Costera Meijer en haar team onderzochten hoe je de negatieve spiraal die hieruit voortkomt kunt doorbreken. “De kwaliteit van de berichtgeving neemt af door meer nadruk op triviale, kleinschalige, persoonlijke en oppervlakkiger berichtgeving, celebrity nieuws en 112-berichten. De regionale en lokale journalistiek boet zo in aan urgentie en relevantie. Erg jammer, want een publieksgerichte attitude is natuurlijk niet in gang gezet om te leiden tot een lagere waardering door lezers en kijkers.”

Waardevolle journalistiek

Dankzij eerder onderzoek wist Costera Meijer wat het publiek zelf belangrijk vindt aan de regionale nieuwsvoorziening. Dat heeft geleid tot het concept ‘waardevolle journalistiek’. Dat concept bestaat naast twee algemene dimensies (betrouwbaarheid en gepaste vertelvormen) uit zeven meer specifieke voor regionale en lokale journalistiek geldende dimensies. Aan de hand daarvan namen de onderzoekers het nieuwsaanbod van Zeeland en Friesland onder de loep, op zoek naar waardevolle journalistiek. In beide provincies bleek dat er te zijn, hoewel het volgens Costera Meijer wel ‘aanzienlijk beter’ kan.

Waar de hierboven besproken negatieve spiraal leidde tot een minder tevreden publiek, leidt het aanbieden van waardevol nieuws juist tot een hoger bereik. “Dat is heel verheugend en dat is de kern van het onderzoek: een positieve relatie tussen het bereik van het betreffende nieuwsmedium en de aandacht voor waardevolle journalistiek.” Bij de vergelijking van het aanbod in de Friese en Zeeuwse regio blijkt dat het opeens van veel minder groot belang is hoeveel aanbod er in de twee provincies is. “De nieuwsorganisaties in Zeeland komen ondanks het beperkte aanbod kwalitatief als de betere partij uit de bus met relatief gezien hogere bereikcijfers.”

Oplossing voor hoofdredacteuren

Deze resultaten worden opgenomen in een boek waar Costera Meijer momenteel aan werkt. Daarnaast zijn de resultaten behulpzaam voor hoofdredacteuren die twijfelen tussen publieksgericht werken en kiezen voor journalistieke kwaliteit, meent Costera Meijer. “Het onderzoek laat zien dat waardevolle journalistiek een uitweg biedt uit dit dilemma; de nieuwsmedia die volgens het publiek kwalitatief goed presteren, genereren ook een hoog bereik.”

Maar wat denkt Costera Meijer zelf van de staat van de regionale nieuwsvoorziening? “Het hangt er vanaf welk platform je bedoelt, er is niet één antwoord op te geven. Maar je ziet wel dat de regionale kranten nog steeds een breder nieuwsaanbod bieden dan de televisie. Dat is ook wel logisch omdat er ook meer ruimte voor is in de krant. Maar ook in de diepte is de krant daar nog steeds een beter medium voor dan de televisie of het Internet.”

Volgende week dinsdag, 3 september, staat geheel in het teken van de regionale nieuwsvoorziening. In Nieuwspoort presenteren de Vrije Universiteit, het Stimuleringsfonds en de Hogeschool Utrecht de resultaten van drie onderzoeken naar de lokale en regionale journalistiek.

Aanmelden voor de bijeenkomst ‘Wie waakt er in de regio?’ kan hier

30 augustus 2013
751 woorden 3 min. lezen
Tags: Bijeenkomsten, Hyperlokaal, Lokaal, Onderzoek, Regionaal