Sanne Walvisch: ‘De kloof tussen verdienmodellen wordt steeds groter’

Sanne Walvisch

Sanne Walvisch is adjunct-hoofdredacteur digitaal van het Financieele Dagblad.

‘Ik denk dat de kloof tussen verdienmodellen in de journalistiek komend jaar steeds groter wordt. Er ontstaat een steeds duidelijkere tweedeling. Mediaorganisaties die kiezen voor het advertentiemodel versus organisaties die kiezen voor lezersinkomsten.

Marketingkanaal

‘Als je gekozen hebt voor het advertentiemodel is het ontzettend belangrijk om enerzijds bereik vast te houden en anderzijds adverteerders tevreden te stellen. Daarbij kan het bijna niet anders dat dit soort ‘productiehuizen’ hun eigen kanalen meer zien als een marketingkanaal: ‘kijk, dit kunnen we ook voor jouw bedrijf doen’. Het is maar de vraag of het dan voor de lezer duidelijk blijft wat objectieve berichtgeving is en wat van een adverteerder afkomstig is. Lezers betalen bovendien met hun data. There ain’t no such thing as a free lunch.’

‘Mediabedrijven die gekozen hebben voor het abonneemodel zullen nog meer moeten ontwikkelen op het gebied van gebruikerservaring. Kwaliteit van product en inhoud. Voor hen wordt relevantie nog belangrijker, het onderscheidend vermogen. Deze organisaties zullen wegstappen van het nieuws dat iedereen al heeft en zoeken naar onderscheidende doelgroepen, perspectieven, invalshoeken en tone of voice.’

Nieuwe verzuiling

‘Die zoektocht naar de eigen tone of voice zie ik bijna als een nieuwe vorm van verzuiling, maar dan niet langer op basis van culturele achtergrond of politieke kleur. Tegenwoordig noemen we dat natuurlijk ‘niches’. Het gaat om kleinere doelgroepen. Ik vind het mateloos interessant. Zo hebben we bij het Financieele Dagblad natuurlijk het financieel-economische perspectief als uitgangspunt. De Correspondent opereert meer vanuit een bepaald verlangen naar duurzaamheid en een betere wereld. Ik hoop in 2018 te zien dat iedere titel zijn eigen identiteit versterkt. Op zoek naar eigen relevantie en invalshoeken. In alle eerlijkheid denk ik dat het voor de lezer alleen maar goed is. Wat heb je eraan als alle nieuwspartijen hetzelfde nieuws verslaan en hetzelfde perspectief hanteren?’

We moeten voorkomen dat we terugkruipen in onze ivoren torens uit angst voor reaguurders

‘Daarbij worden online en offline communities veel belangrijker. De relatie tussen journalist en publiek staat op scherp. De online reacties op berichtgeving vormen vaak het afvalputje van onze beschaving. Journalisten willen of durven er soms niet meer naar te kijken of nemen het lezerspubliek daardoor minder serieus. Maar de maatschappelijke discussie naar aanleiding van onze artikelen is een belangrijk onderdeel van ons werk. We moeten ons als industrie afvragen hoe we de publieke discussie faciliteren. Er zijn genoeg goede voorbeelden, zoals De Correspondent en de meet-ups van Tegenlicht. We moeten voorkomen dat we terugkruipen in onze ivoren torens uit angst voor reaguurders.’

Monopoliepositie

‘We hebben te maken met een nieuwe realiteit waarin grote internationale spelers zoals Facebook en Google een monopoliepositie hebben gekregen. Niet alleen omdat ze de overmacht hebben op de advertentiemarkt, maar de algoritmes van deze partijen bepalen ook de distributie van onze producties. De grootste les uit de nepnieuws-discussie is wat mij betreft hoe groot de invloed van deze partijen is. Het is goed dat we onderzoeken hoe we hier tegen kunnen optreden, maar ik vrees dat dat op lokaal niveau weinig effect heeft. Gelukkig is er vanuit de EU en VS steeds meer tegengeluid.’

Verantwoordelijkheid nemen

‘Aan de andere kant moeten wij als media ook onze verantwoordelijkheid nemen. Regelmatig ontstaat er paniek, wanneer weer een gerucht gaat dat Facebook het algoritme aanpast, waardoor onze berichten minder bereik krijgen. Maar die afhankelijkheid is eigenlijk totaal niet goed geweest voor de kwaliteit van ons werk. Ik hoop juist dat dit soort maatregelen uiteindelijk bijdragen aan minder clickbait, minder sturen op kliks en nog meer aandacht voor impact. Mooie en belangrijke verhalen zoeken en produceren is nog altijd het belangrijkst. Dat blijft de basis van ons werk.’

Illustratie: Merlijn van Bijsterveld 

De voorspellers
30 journalisten, ondernemers, developers en andere mediakenners keken in hun glazen bol. Ze vertellen in de laatste weken van het jaar niet alleen welke ontwikkelingen ze verwachten in het journalistieke jaar 2018, maar ook waar ze op hopen. 

Over Jolanda van de Beld

Jolanda van de Beld studeerde Nederlands, Politicologie en Journalistiek & Media aan de Universiteit van Amsterdam. Ze werkt als freelance journalist voor onder andere NRC en Investico en houdt zich veel bezig met de nieuwe mogelijkheden van online journalistiek.

Reageer

Geef een reactie

*