Google Trends, opiniepeiler van de toekomst?

Google zou de uitslag van het Brexit-referendum voorspeld hebben, weten welke kledingtrends gaan aanslaan en wat de bitcoin in de toekomst waard is. De dienst waarmee redacteuren deze voorspellingen doen, Google Trends, wordt regelmatig ingezet door de media. Is het de opiniepeiler van de toekomst of gewoon een slimme marketingtool?

Google Trends werd in 2006 gelanceerd en geeft inzicht in de populariteit van zoektermen. Het analyseren van zoekstatistieken werd onder andere bekend door Google Flu Trends, een project van Google dat griepepidemieën voorspelde. Uiteindelijk bleken de voorspellingen die Google Flu Trends tussen 2011 en 2013 deed niet eens in de buurt te komen van de werkelijkheid. Deze schijnbare mislukking maakte het bestuderen van zoekopdrachten via Google Trends niet minder geliefd. Tegenwoordig linkt Google Trends trending zoektermen aan bijpassende nieuwsverhalen en publiceert pagina’s met zoekstatistieken over actuele gebeurtenissen, zoals de paralympische spelen.

https://twitter.com/GoogleTrends/status/771677357308514304

Hoe werkt Google Trends?

Google Trends is openbaar en geeft gebruikers de mogelijkheid om maximaal vijf zoektermen met elkaar te vergelijken op populariteit. De tool werkt met indexcijfers. Het moment waarop een van de gebruikte zoektermen het populairst was, krijgt het cijfer 100. Alle andere momenten worden met dit populairste moment vergeleken.

Volgens Google Trends werd er de afgelopen twaalf maanden bijvoorbeeld veel meer naar ‘De Telegraaf’ gezocht dan naar ‘de Volkskrant’. Het hoogtepunt van de populariteit van deze zoekterm lag ergens tussen 20 maart en 26 maart.

Absolute cijfers geeft Google Trends helaas niet en dat zorgt regelmatig voor verwarring. Zo schreef Metro bijvoorbeeld dat de Britten die voor een Brexit stemden na de uitslag van het referendum “massaal zochten naar de gevolgen van de Brexit”. Dat Google Trends gebruik maakt van indexcijfers zorgt ervoor dat er eigenlijk niets over massaliteit gezegd kan worden. Voor hetzelfde geld googelden 5 mensen per dag naar ‘What happens if we leave the EU’ voor het referendum plaatsvond en zochten 500 mensen op de dag na het referendum naar een antwoord op deze vraag. Dit soort cijfers zouden een schrikbarende stijging laten zien in de grafieken van Google Trends, maar zouden niet bewijzen dat “Veel stemgerechtigden niet wisten wat ‘Brexit’ was”. Het Verenigd Koninkrijk heeft namelijk ruim 60 miljoen inwoners.

https://twitter.com/harry_horton/status/770123203654127621

Wat kan de journalistiek met Google Trends?

Ondanks het feit dat de statistieken van Google Trends regelmatig fout geïnterpreteerd worden, kan Google Trends een nuttige tool zijn. “Over het algemeen kan ik zeggen dat Google Trends bedoeld is om snel inzichtelijk te maken waar mensen Google Zoeken voor gebruiken en hebben gebruikt”, laat Communication Manager van Google Nederland Rachid Finge weten. Vooral de Nederlandse homepage van Google Trends speelt hierin een belangrijke rol. Die laat zien welke zoektermen trending zijn, iets waar journalisten op in zouden kunnen spelen. Dit is ook de manier waarop de BBC World Service met Google Trends omgaat. “Onze journalisten en editors gebruiken Google Trends vooral om erachter te komen welke vragen trending zijn en wat belangrijke combinaties van zoektermen zijn”, aldus Dmitry Shishkin, digital development editor bij de BBC World Service.

Naast onderzoeken of bepaalde onderwerpen leven onder het Nederlandse publiek helpt Google Trends ook bij het vinden van ‘de juiste woorden’. Zo googelen Nederlanders volgens de beschikbare data vaker ‘kabinet’ dan ‘regering’. Deze kennis zou de woordkeuze in de kop van een verhaal kunnen beïnvloeden.

De uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen 2017

Volgens een journalist van The New York Times kan Google de uitslagen van verkiezingen voorspellen, vaak accurater dan een opiniepeiler. Dat er relatief veel naar een politicus gezocht wordt, lijkt meestal te betekenen dat deze politicus veel stemmen gaat ontvangen. De Amerikaanse psycholoog Robert Epstein beschrijft zelfs hoe Google de gang naar de stembus in de toekomst misschien overbodig kan maken.
Of journalisten Google Trends gebruiken om het nieuws van de toekomst te voorspellen of simpelweg om de juiste zoekwoorden te vinden, verschilt per medium. De uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen voorspellen aan de hand van Google Trends is volgens Rachid Finge geen aanrader. “Google Trends is dus niet bedoeld als een voorspellende tool, al staat het iedereen natuurlijk vrij eigen interpretaties te maken op basis van de getoonde data.”

https://twitter.com/regated/status/771480943764930560

Over Inge Beekmans

Inge Beekmans geeft les over online journalistiek en innovatie aan Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg. Naast haar baan als docent werkt ze als freelance journalist, tekstschrijver, vormgever en bouwt ze websites | Twitter: @ingebeekmans

Reageer

Geef een reactie

*