Zo beïnvloedt Twittergedrag je geloofwaardigheid als journalist

Twitter

Een foto van een nieuw koffiezetapparaat, een kritische noot bij een serieus nieuwsbericht of een linkje naar een zelfgeschreven artikel. Veel journalisten zijn zeer actief op Twitter en gebruiken het medium op allerlei manieren. Een Amerikaanse onderzoeker bekeek de invloed van verschillende twitterstijlen op de geloofwaardigheid van de journalist en zijn nieuwsorganisatie. Wat bleek? Juist een persoonlijke tweet draagt bij aan de geloofwaardigheid van de journalist. Opiniërende tweets over het nieuws hebben een nadelig effect.

Hoe geloofwaardig is een journalist of een journalistiek medium? Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat die geloofwaardigheid via Twitter kan worden opgekrikt. De directe interactie tussen journalist en lezer schept een band, waardoor de lezer hem of haar geloofwaardiger vindt. Toch kan Twitter kan ook een nadelig effect hebben op die geloofwaardigheid. Dit gebeurt bij tweets waarin de journalist zijn mening geeft over nieuwsgebeurtenissen.

Typen twitteraars

De onderzoeker onderscheidt twee typen twitterende journalisten. Aan de ene kant zijn er journalisten die met regelmaat sociale media gebruiken, maar zorgvuldig afwegen wat ze op Twitter delen. Daartegenover staan journalisten die sociale media volledig omarmen en dagelijks meerdere tweets plaatsen, ogenschijnlijk zonder daar al te lang bij stil te staan. Journalisten hebben verschillende redenen om actief te zijn op Twitter: voor promotionele doeleinden, om snel informatie te vinden en te delen, om invloed te krijgen of te behouden, voor zelfontplooiing en om efficiënt te kunnen werken.

Drie soorten tweets

De respondenten werden van het onderzoek werden blootgesteld aan drie types tweets: tweets over het persoonlijke leven van de (fictieve) journalist, objectieve tweets en opiniërende tweets. De onderwerpen van de persoonlijke tweets varieerden van verjaardagsfeestjes tot collega’s die een kind hebben gekregen. Objectieve tweets presenteerden nieuwsverhalen zonder de mening van de journalist met enkel een link naar de originele vindplaats. Opiniërende tweets bevatten de mening van de journalist over een nieuwsverhaal. Na afloop vulden de respondenten een vragenlijst in waarmee zij de geloofwaardigheid van de journalist beoordeelden.

Houd je mening (soms) voor je

De respondenten die de persoonlijke tweets te zien kregen en de respondenten die de objectieve tweets lazen, schatten de geloofwaardigheid van de journalist hoger in dan de groep respondenten die opiniërende tweets te zien kreeg. De geloofwaardigheid van journalisten die over hun persoonlijke leven tweetten werd het best beoordeeld, gevolgd door journalisten die enkel objectieve tweets plaatsten. Deze resultaten bevestigen eerdere onderzoeken over twitterende journalisten en nieuwsorganisaties: niet met een autoritaire toon, maar met een persoonlijke of objectieve toon bereik je het gewenste effect.

Ook de geloofwaardigheid van het nieuwsmedium waarvoor de journalist werkt werd gemeten. De nieuwsorganisatie van de journalist die enkel objectieve tweets plaatste (waarin hij verwees naar de originele bron van het artikel) werd als meest geloofwaardig beoordeeld. Net als bij de opiniërende journalist zelf, werd ook diens nieuwsorganisatie als minst geloofwaardig beoordeeld.

Geloofwaardigheid opbouwen

Opvallend is dat een journalist, wat geloofwaardigheid betreft, het meest gebaat is bij persoonlijke, niet informatieve tweets, terwijl objectieve berichtgeving het beste werkt voor de geloofwaardigheid van een nieuwsorganisatie. De betrouwbaarheid van een journalist wordt dus niet direct vertaald naar de betrouwbaarheid van een nieuwsorganisatie. Dat kan interessant zijn voor jonge nieuwsorganisaties: willen ze zich als geloofwaardig op de kaart zetten, dan moeten hun journalisten zich in eerste instantie richten op plaatsen van objectieve tweets.

De twitterende journalist die dagelijks zijn of haar volgers verblijdt met kattenfilmpjes, verjaardagstaarten en flauwe woordgrappen kan opgelucht ademhalen. Het wordt gewaardeerd.

Over Sergio Nieto Solis

Sergio Nieto Solis volgt een master Media & Journalistiek aan de Erasmus Universiteit. Als freelance journalist schrijft hij over wetenschappelijke ontwikkelingen in het journalistieke landschap.