De strijd tussen donatieplatforms voor podcasts barst los met de start van Vriend van de Show

donatieplatforms

Als je geld wilt verdienen met een podcast heb je als maker drie opties: advertenties in je podcast, evenementen (zoals een theatershow) organiseren rondom je podcast of luisteraars laten betalen. Voor dat laatste zijn er steeds meer platforms die je helpen. Twee jaar geleden was het Amerikaanse Patreon nog de enige optie; nu krijg je bijna keuzestress van de mogelijkheden. Het Zweedse Acast en het Nederlandse Dag en Nacht Media kwamen bijna tegelijkertijd met een aankondiging.

Acast is een van origine Zweeds podcastnetwerk dat niet alleen advertenties verkoopt voor aangesloten podcasts, waaronder enkele Nederlandse, maar ook podcasthosting aanbiedt via hun platform Acast Open. Onlangs startte Acast voor alle podcasts die bij hen onder contract staan of die Acast Open gebruiken de dienst Acast Supporter. Het is een heel simpele donatiemodule, waarmee luisteraars hun favoriete podcasts eenmalig kunnen steunen met een bedrag naar keuze. Acast houdt 12 procent van het bedrag als vergoeding voor onkosten, maar biedt verder niet echt mogelijkheden om iets terug te doen voor donatie.

Vriend van de Show

Dat is bij Vriend van de Show wel anders. Het Nederlandse podcastnetwerk Dag en Nacht Media ontwikkelde dit platform voor podcastmakers met steun van het Google News Initiative. Via Vriend van de Show kunnen luisteraars maandelijks 2,50 euro doneren aan de makers van een podcast, maar dat is eigenlijk slechts een klein onderdeel van de mogelijkheden.

‘Het draait bij Vriend van de Show uiteindelijk om de interactie tussen de maker en de luisteraar’, vertelt Tim de Gier, één van de oprichters van Dag en Nacht Media. ‘Luisteraars kunnen foto’s of audioberichten insturen, podcasters kunnen polls aanbieden, prijsvragen starten en nog veel meer. We noemen het ook wel een thuisbasis voor podcasts.’

De eerste donaties komen al binnen voordat er in podcasts over gesproken is

Het viel De Gier en compagnon Anne Janssens op dat veel podcasters een eigen site missen. Ze verwijzen in hun podcasts naar Instagram, Twitter, mail en nog veel meer kanalen, maar wat ontbrak was een soort WordPress voor podcasts. ‘Wat WordPress doet is mensen de middelen geven om iets zelf te doen, terwijl Instagram eigenlijk gewoon wil dat mensen naar hun platform komen.’

Het resultaat is dus Vriend van de Show. In eerste instantie start het platform met een aantal podcasts uit de stal van Dag en Nacht Media, maar de bedoeling is dat elke podcaster er een thuisbasis kan creëren voor zijn show. Daarbij zit dus ook de mogelijkheid voor luisteraars om een donatie te doen. Dat is nu een vast bedrag van 2,50 euro per maand, maar De Gier zegt dat het nog zoeken is naar het beste bedrag en dat dat mogelijk hoger ligt. Eén ding is zeker: er is bereidwilligheid onder luisteraars om te doneren. ‘We zien dat de eerste donaties na de officiële aankondiging van Vriend van de Show al meteen binnenkomen, nog voor er in podcasts over gesproken is.’ 

Steeds normaler

Verschillende Nederlandse podcasts laten zien welke kansen donaties bieden. Zo vertelde Sander Schimmelpenninck in Een Podcast Over Media dat zijn Zelfspodcast in korte tijd 2000 donateurs wist binnen te halen die elk minstens 4 euro per maand betalen. Mijn eigen podcast Trust Nobody, die ik samen met Mark Versteden en Nelleke Poorthuis maak, levert bijna 3000 dollar per maand aan donaties op via Patreon; zo’n 4 procent van luisteraars is Patron (donateur).

Het Nederlandse donatieplatform Petje.af begon ruim een jaar geleden en profileert zich als platform voor allerlei soorten makers, van kunstenaars tot YouTubers. Oprichter Stefan de Groot ziet echter dat het grootste deel van de Petje.af-gebruikers bestaat uit podcasters. ‘Waarschijnlijk werkt het voor hen zo goed, omdat podcastmakers een innige band hebben met hun publiek.’

Het valt De Groot op hoe het vragen om een donatie in een jaar tijd een stuk normaler is geworden binnen het Nederlandse podcastlandschap. ‘Ik merk een heel groot verschil tussen de gesprekken van een jaar geleden en die ik nu voer. Toen we anderhalf jaar geleden onze eerste gebruikers aan het ronselen was, waren mensen terughoudend. In de VS bewees Patreon dat het werkt, maar of het ook in Nederland zou kunnen? Nu komen mensen zelf naar ons toe, omdat ze aan de slag willen met donaties.’

Exclusieve content

Als podcasters twijfelen is dat volgens De Groot eigenlijk altijd om dezelfde reden: wat vinden mensen ervan als ik geld vraag? ‘Maar je hoort nooit dat luisteraars dat vreemd of stom vinden’, aldus de Petje.af-oprichter. Hij probeert het verhaal rondom Petje.af minder over donaties laten het gaan, want het gaat er volgens De Groot om dat luisteraars waar krijgen voor hun geld. ‘Denk aan exclusieve content, een community van fans, speciale mailings. Het leveren van toegang tot dat soort extra’s, daarin zit de groei.’ Sinds kort kunnen podcasters via Petje.af extra afleveringen publiceren voor hun betalende luisteraars. Onder meer de Zelfspodcast van Sander Schimmelpennick gebruikt die functie. Volgens De Groot zijn exclusieve podcasts echt een drijfveer voor de groei van het aantal donaties.

De maker moet eerst onderdeel van het leven van een luisteraar worden. Daar komen donaties uit voort

Tim de Gier van Dag en Nacht Media is een stuk minder overtuigd van het succes van toegang tot exclusieve content als reden om podcastmakers te betalen. Hij gelooft in de traditionele donatie. ‘Daarvoor moet de maker wel eerst onderdeel van het leven van een luisteraar worden. Als je dat bent komen daar donaties uit voort.’ Hij merkt op dat een hoge verschijningsfrequentie daarvoor essentieel is. ‘Veel podcasts verschijnen slechts eens per twee weken of niet het hele jaar door, dat is eigenlijk te weinig.’

Onderlinge concurrentie

Nu podcasters steeds meer de keuze hebben tussen verschillende donatieplatformen, ontstaat er onderlinge concurrentie. Petje.af verlaagde onlangs het percentage van de omzet dat ze inhouden van 12 naar 6 procent. Volgens De Groot is het toeval dat dat ongeveer gelijktijdig gebeurde met de start van Vriend van de Show, waar ze 12 procent inhouden. ‘Ik vond 12 procent altijd al veel, maar het was even zoeken of het platform zou werken. Nu blijkt het te werken en willen we bereikbaar zijn voor iedereen,’ zegt hij daarover.

Voor Nederlandse podcasters zullen donaties waarschijnlijk een steeds belangrijkere inkomstenbron worden. Volgens De Gier zullen zeechter niet snel de inkomsten uit advertenties vervangen. “We wilden vooral graag donaties toevoegen aan de mogelijkheden, maar op korte termijn moet je het van de de mix van advertenties en donaties hebben.”

Foto: Christian Dubovan 

Over Elger van der Wel

Elger van der Wel is gespecialiseerd in de digitale ontwikkelingen in de journalistiek en media. Hij werkte onder meer acht jaar bij de NOS, eerst als redacteur; later was hij Product Owner van NOS.nl en zette hij het NOS Lab op. Tegenwoordig adviseert als freelancer (nieuws)organisaties en produceert hij podcasts.