Hoe technologische ontwikkelingen voor journalisten vaak positief én negatief zijn

publiek

Sinds begin 2019 doet docent en onderzoeker Mijke Slot van de Erasmus Universiteit onderzoek naar de relatie tussen journalisten en hun publiek. Technologie speelt een belangrijke rol in die relatie, blijkt uit de derde aflevering van de podcast ‘Klikt het?’ waarin Slot verslag doet van haar bevindingen.

Online technologieën spelen een rol in alle onderdelen van het dagelijkse werk van journalisten. Dat blijkt uit gesprekken die Slot met ruim twintig Nederlandse journalisten voerde. Dat technologie geïntegreerd is in al het journalistieke werk heeft aan de ene kant allerlei positieve gevolgen. Zo kunnen journalisten bijvoorbeeld gemakkelijker aan informatie en bronnen komen, en is het eenvoudiger om direct contact te hebben met het publiek. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van sociale media.

Maar er is ook een negatieve kant. Deadlines zoals die er vroeger waren, toen er alleen een krant of journaal geproduceerd moest worden, zijn er nauwelijks meer. Omdat de meeste redacties een online-first-strategie hanteren, moet alles tegenwoordig zo snel mogelijk geproduceerd en gepubliceerd worden. Dit zorgt bij veel journalisten voor een voortdurende druk, en geeft ze het idee dat ze voortdurend online moeten zijn. Het nieuws houdt immers nooit op.

Relatie media – publiek verandert

Ondertussen is Slot ook op zoek naar bestaande onderzoeken en theorieën om in haar onderzoek te gebruiken. Dat brengt haar onder andere bij het werk van mediaprofessor John Pavlik. Volgens hem kan de invloed van technologie op vier verschillende niveaus worden uitgelegd, zoals bijvoorbeeld het organisatorische niveau. Hier valt bijvoorbeeld de keuze voor een online-first-strategie onder. Daarnaast gelooft Pavlik dat de relatie tussen media en hun publiek fundamenteel verandert; een observatie die volgens Slot de relevantie van haar onderzoek bevestigt.

Toch is het werk van Pavlik en zijn collega-onderzoekers volgens Slot nog niet voldoende om al haar vragen te beantwoorden. Zo zeggen zowel Pavlik als een paar andere onderzoekers die Slot aanhaalt niets over de perceptie die journalisten en het publiek van elkaar hebben. En juist die perceptie is volgens haar erg belangrijk, want die laat zien hoe journalisten en hun publiek zich tot elkaar verhouden; een idee dat ze in de tweede aflevering van ‘Klikt het?’ al uitgebreid uiteenzette.

Podcast

Slot voert haar onderzoek uit met steun van het Stimuleringsfonds. Om hier zoveel mogelijk mensen bij te betrekken, neemt ze iedere maand de podcast ‘Klikt het?’ op. Ze nodigt luisteraars ook uit om hun eigen expertise op het gebied van de relatie tussen journalistiek en publiek te delen.

Luister hier de eerste, tweede en derde aflevering van de podcast ‘Klikt het?’

Over Inge Beekmans

Inge Beekmans geeft les over online journalistiek en innovatie aan Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg. Naast haar baan als docent werkt ze als freelance journalist, tekstschrijver, vormgever en bouwt ze websites | Twitter: @ingebeekmans