© At5

Bedreigd tijdens je werk: hoe blijf je veilig als regiojournalist?

Nieuws | Op de werkvloer

  • Kaja Bouman
  • 17 november 2026
  • 917 woorden , 4 min. lezen

Als regiojournalist woon je waar je werkt, en kun je de mensen over wie je bericht zomaar  tegenkomen bij de supermarkt of op het schoolplein. Nu agressie en intimidatie tegen journalisten toenemen, rijst de vraag: hoe blijf je veilig als je werkgebied ook je eigen achtertuin is?

Wanneer in augustus de politie in Engelen, Noord-Brabant, verdachten arresteert vanwege bekladdingen met leuzen tegen de komst van een azc, rijden journalist Noël van Hooft en zijn cameraman die middag naar de wijk. Hij hoopt voor Omroep Brabant nog een vervolgverhaal te kunnen maken. Als hij zijn auto wil parkeren, ziet hij drie jongens uit een pand komen. Ze rennen op hem af, een met gebalde vuisten, een ander met een stok. Van Hooft twijfelt geen moment, hij zet de auto in zijn achteruit en racet met zijn cameraman de straat uit. De jongens stappen vervolgens in hun eigen auto en achtervolgen hen. 

Auto geblokkeerd

 ‘We zijn rechtstreeks naar het politiebureau gereden en hebben daar melding gedaan,’ vertelt Van Hooft. Aangifte doen kon niet, want strafrechtelijk gezien was er niets gebeurd. ‘Ze hebben ons niets aangedaan.’ Het is niet de eerste keer dat de Omroep Brabant-verslaggever in een intimiderende situatie terechtkomt. In de coronaperiode werd zijn auto geblokkeerd en op de motorkap geslagen nadat hij uit een winkel kwam. ‘Dat was twee straten van mijn huis af, dus die nacht heb ik amper geslapen. Bij ieder geluidje dacht ik: ze zitten aan mijn auto of aan de voordeur.’ Sindsdien heeft hij een camera bij zijn huis. 

¬ Noël van Hooft, Omroep Brabant

‘We hebben een aantal verslaggevers die zich heel stoer voordoen. Die zeggen: het komt allemaal wel goed,’ vertelt Renzo Veenstra, hoofdredacteur van Omroep Brabant. Van Hooft is daar volgens de hoofdredacteur een van. ‘Maar ook bij die verslaggevers moet je opletten, en dat begint bij een telefoontje van de eindredacteur om te kijken hoe het na zo’n incident met iemand gaat.’ Volgens Van Hooft zijn die telefoontjes waardevol, maar heeft hij inderdaad niet meer nodig. Wel zegt hij veel te hebben gehad aan de trainingen van PersVeilig: ‘Ik rij tegenwoordig eerst een rondje om te kijken wat de sfeer is en parkeer mijn auto altijd met de neus naar voren, zodat ik snel weer weg kan.’ 

Maanden later klachten

Vorig jaar kreeg meldpunt PersVeilig 262 meldingen binnen, dit jaar zijn dat er tot nu toe al 280, zegt programmamanager Peter ter Velde. Vooral regionale en lokale journalisten zoals Van Hooft zijn een kwetsbaar doelwit. ‘Je bent bekend in de gemeenschap. Je staat op hetzelfde schoolplein te wachten als de ondernemer waar je over schreef, of je komt hem tegen bij de supermarkt. De risico’s zijn daarom groter.’ 

Volgens Ter Velde  bestaat nadenken over veiligheid uit verschillende fases: preventie, handelen als er iets gebeurt, en de nazorg na een incident. Die laatste fase wordt vaak vergeten, want ‘iemand heeft iets meegemaakt, maar de trein van de redactie dendert door’, zegt Ter Velde. ‘Je moet iemand na een incident een tijdje in de gaten houden, niet alleen die dag erna, want dit kan maanden na een incident nog opkomen. Journalisten zijn na een incident heel strijdbaar, maar na verloop van tijd, als de rust is teruggekeerd, krijgt iemand klachten.’ Een goede optie is volgens Ter Velde het ‘buddy-systeem’, waarbij een journalist na een vervelende ervaring wordt gekoppeld aan een collega die hen vervolgens in de gaten houdt. 

¬ Peter ter Velde, programmamanager PersVeilig. Foto: Jitske Seckel/The Arrows

Iedere plek waar veel mensen bij elkaar komen, brengt risico’s met zich mee

Peter ter Velde, PersVeilig

Maar nadenken over veiligheid begint al voordat er incidenten zijn voorgevallen. ‘Iedere plek waar veel mensen bij elkaar komen, brengt risico’s met zich mee,’ zegt Ter Velde. ‘Het belangrijkste dat journalisten van tevoren kunnen doen, is nadenken. Je kunt niet meer zomaar ergens heen gaan zonder van tevoren na te denken over je veiligheid.’ 

Sfeer proeven 

Ter Velde geeft tips: ‘Bedenk hoe je de situatie benadert. Ga je meteen met camera naar binnen of ga je eerst rustig kijken, sfeer proeven, contact maken met mensen en kijken of de politie er is? Het is verstandig om de tijd te nemen, want dan weet je wie de spelers zijn en kun je ook al bedenken hoe je wegkomt als het misgaat. Andere vragen die journalisten zich moeten stellen zijn bijvoorbeeld: neem ik een beveiliger mee? Neem ik beschermende kleding mee zoals een steekwerend vest?’ 

Als er eenmaal een voorval plaatsvindt, kom je als journalist in de volgende fase, dan moet je reageren. Omroep Brabant deed dat in 2021 met het besluit de logo’s van de omroep van alle wagens af te halen. De concrete aanleiding was een incident in Helmond, waar drie jongens bij een ongeluk waren omgekomen. Een verslaggever en een cameraman stonden tussen jongeren die hun medeleven wilden betuigen, maar ‘een aantal werd agressief’, herinnert hoofdredacteur Veenstra zich. ‘De situatie werd dreigend en de verslaggever en cameraman wilden schuilen in de auto, maar toen bleek dat geen veilige plek te zijn. Zij waren het doelwit en dus de auto met logo ook.’ 

¬ Renzo Veenstra, hoofdredacteur van Omroep Brabant. Foto: Femke van Bree

Niet-acute dreiging

Ook Roos Gerritsen, freelance journalist voor onder meer AT5, heeft meermaals te maken gekregen met intimidatie. Bij demonstraties tegen het Israëlische geweld in Gaza kreeg ze een glas wodka over zich heen en werd ze ingesloten door een groep demonstranten. ‘Ik heb dat uiteindelijk kunnen oplossen met de-escalerende gesprekstechnieken.’ 

Het gevoel dat een mógelijke onveiligheid geeft, zou vaker besproken moeten worden

Roos Gerritsen, freelance journalist

Volgens Gerritsen moet je op dat soort momenten binnen een seconde een afweging maken. ‘Je denkt: ik voel me niet veilig, maar ik wil ook verslag doen van wat er speelt. Het is een hele dunne lijn en er is geen tijd om met de eindredacteur te bespreken of je blijft of weggaat.’ Net als Ter Velde benadrukt Gerritsen daarom dat het verstandig is om van tevoren na te denken over je aanpak: ‘Als je weet dat iets een intimiderende situatie kan worden, zoals een pro-Palestinademonstratie, dan ga je niet alleen op pad, maar met zijn tweeën.’

Waar volgens Gerritsen meer aandacht voor zou mogen zijn, is het gevoel van onveiligheid in minder concrete situaties. ‘Soms staat er niet letterlijk iemand voor me met een mes, maar ben ik wel bang dat iemand me aanklaagt of naar mijn huis komt. Dat is dan geen acuut gevaar, maar kan wel heel bedreigend voelen. Ik werk bijvoorbeeld aan een verhaal over de controles rondom de verkoop van poppers, waar verkopers niet altijd blij mee zijn. Dat gevoel van mogelijke onveiligheid zou vaker besproken moeten worden.’ 

¬ Freelance journalist Roos Gerritsen

Onderbuikgevoel

Bedreiging vindt ook vaak online plaats. PersVeilig raadt journalisten dan ook aan niet te veel privéinformatie online te plaatsen. Maar dan nog zijn regionale journalisten kwetsbaar, weet Ter Velde, want ze zijn onderdeel van een gemeenschap. ‘Iedereen kent je, weet waar je woont en waar je ‘s middags een broodje eet,’ zegt Ter Velde. Hij raadt regionale journalisten aan om in geval van online bedreiging melding te doen bij de politie. ‘Aangifte is echt een laatste stap, en online is veel niet strafbaar. Iemand mag bijvoorbeeld zeggen: ik hoop dat je onder een tram terecht komt, dat is niet strafbaar. Maar je kunt wel een melding doen en dan komt die persoon in ieder geval in de politiesystemen te staan.’ 

De allerbelangrijkste tip? Ter Velde herhaalt: wees voorbereid. Dat zegt hij met name tegen werkgevers. ‘Ga niet pas kijken als het zover is. We zagen dat na de avondklokrellen iedereen een veiligheidstraining bij ons wilde volgen, maar die training bestond daarvoor ook al. Ook onze Hostile Environment Awareness Training werd pas populair na het begin van de Oekraïne Oorlog. De journalistiek moet minder reactief zijn.’ 

Verslaggever Gerritsen wil andere journalisten vooral op het hart drukken: vertrouw je onderbuikgevoel. ‘Je moet nooit je leven riskeren voor je werk, maar het gaat ook heel vaak wél goed. Als je een situatie van tevoren niet kunt inschatten: vraag het aan collega-journalisten met ervaring, of vraag aan de politie hoe zij de veiligheid inschatten. Wees niet bang erover te praten. Laat je niet remmen door angst, maar negeer je angst ook niet.’

Nieuwsbrief

Ontvang ons laatste nieuws
Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.