Regionale journalistiek verdient duwtje in de rug

groot speld

Het laatste onderzoek van het fonds over regionale nieuwsvoorziening liet niet zo’n rooskleurig beeld zien als de panelleden vorige week bij de NOS-conferentie schetsten. Het is dan ook niet voor niets dat we de journalistiek in de regio gaan versterken met onze regeling voor samenwerking.

Wie afgelopen donderdag aanwezig was op de conferentie ‘Journalistiek on demand’, ter gelegenheid van het 60-jarig bestaan van het NOS-nieuws, en toevallig naar binnen liep bij de sessie over de toekomst van de regionale journalistiek, kreeg een rooskleurig beeld voorgespiegeld. Lokaal nieuws haalt dagelijks de voorpagina’s van regionale dagbladen, zeiden de panelleden, duiding en achtergronden op internet nemen toe en wethouders worden voldoende gecontroleerd door de journalistiek. Het kon allemaal niet op. Er zou zelfs sprake zijn van oplagestijgingen, maar dat gerucht werd snel ontmaskerd door Piet Bakker, die er fijntjes op wees dat uitgevers de harde cijfers sinds 2014 niet langer openbaar maken.

Struisvogelpolitiek gaat journalistiek niet redden

Natuurlijk, een focus op onheilstijdingen gaat de journalistiek in de regio niet redden, maar struisvogelpolitiek evenmin. Natuurlijk is voor waakhond spelen niet de enige taak waarvan de journalistiek zich moet kwijten, natuurlijk is aanwezigheid op de raadstribune bij lange na niet genoeg om te begrijpen wat er in een gemeente speelt. En vanzelfsprekend, journalistiek is een vak, maar gebruikers halen voor hen belangrijk nieuws nu eenmaal op meer plaatsen dan bij de platformen van traditionele media. Op andere manieren, op andere momenten. Het is zaak te doorgronden hoe nieuwsgebruik in de 21ste eeuw in zijn werk gaat en liefst niet alleen bij tieners en millennials; ook bij grote groepen 40-plussers die offline allang hebben ingeruild voor online.

Het laatste onderzoek van het fonds, nu een jaar geleden, liet een heel ander beeld zien dan de panelleden bij de NOS-conferentie schetsten. Inwoners van gemeenten met minder dan 50.000 inwoners krijgen aanzienlijk minder lokaal nieuws onder ogen dan de bewoners van grote steden en achtergronden over gemeentepolitiek vind je op lokale nieuwsplatformen maar zelden. Voor grote en kleine gemeenten geldt dat bijna de helft van het nieuws bestaat uit politie- en agendaberichten. Online plaatsen veel weekbladen, omroepen en zelfstandige nieuwsblogs de persberichten van overheid en lokale middenstand één op één door, vaak zonder bronvermelding.

Niet langs de zijlijn toekijken

Het kan niet zo zijn dat we in onze rapporten de noodklok luiden en vervolgens langs de zijlijn blijven toekijken. Daarom hebben we in de zomer van 2015 een nieuwe regeling in het leven geroepen. Een regeling om bestaande en nog op te richten samenwerkingsverbanden op het gebied van lokale journalistiek te ondersteunen, zodat de nieuwsvoorziening in de regio een duwtje in de rug krijgt. Maar liefst 29 voorstellen voor journalistieke samenwerking in de regio wisten vervolgens hun weg te vinden naar het Stimuleringsfonds.

Met die regeling willen we de komende jaren bijdragen aan het doorgronden van het moderne nieuwsgebruik. Door klassieke nieuwsbrengers te laten ervaren welke bruikbare kennis partijen van buiten de journalistiek hebben, om te komen tot oplossingen die nu eens écht zoden aan de dijk zetten. Om die reden richt de regeling niet alleen op nieuwsbedrijven, maar ook op journalistieke en daaraan verwante opleidingen en op start-ups uit de hoek van ICT, techniek en cultuur. Innovatieve oplossingen komen namelijk nogal eens van buiten de sector.

TV Enschede FM en Twentsche Courant Tubantia gaan met Newsroom Enschede het spits afbijten en de komende drie jaar samen met scholen en start-ups uit de regio een nieuw bedrijfsmodel ontwikkelen, dat zowel inhoudelijk als commercieel tot nieuwe inzichten moet leiden en dat kopieerbaar is naar andere regio’s. Met de ervaringen opgedaan in Enschede gaan we stapsgewijs de journalistiek in de regio versterken. Newsroom Enschede is nog maar het begin, u hoort van ons dit jaar!

 

Deel dit artikel:

Over Quint Kik

Quint Kik is onderzoeker bij het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek.

Reageer

  • Machiel van der Schoot

    450.000 Euro steun?! Zo kan iedereen het. Ons initiatief Alphens.nl dat al jaren winst draait, veel vernieuwender is en met wat steun nog veel vernieuwender kan zijn, komt niet in aanmerking voor steun. Is er binnen de ‘klassieke’ journalistiek ook sprake van een old-boys-netwerk? Waarom het wiel met de klassieke hap (want dat zijn Tubantia en omroep Enschede) opnieuw en tegen enorme kosten opnieuw uitvinden? Ik waag me ook nog aan een voorspelling: het gaat niks worden.

    • Machiel van der Schoot

      het is dus inderdaad helemaal niks geworden met Newsroom Enschede !!!!

  • Frédérique van Egmond

    Leuk stukje. Vooral leuk om te lezen hoe het zit met die persberichten. Leuk dat juist de omroepen die samenwerken met TV Enschede FM en de Tubantia zelf ook heel goed zijn in datgene wat beschreven wordt: het rechtstreeks knippen en plakken van aangeleverde persberichten zonder bronvermelding. Een paar jaar geleden moest je dat bij TV Enschede FM echt niet doen, maar waarom dan wel samenwerken met “dat soort” organisaties.

  • hillridge

    Ik kan de analyse volgen, maar de oplossing niet. Als lokaal journalist word ik al onderzoeksjournalist genoemd als ik een stuk van de gemeente diagonaal doorlees en er vragen over stel. Daar schrijf ik dan een stukje over dat vervolgens wordt gejat door de collega’s. Bijvoorbeeld die van de regionale omroep, die zelf verder alleen maar 112-nieuws, persberichten en andere gratis dingen rondpompen. Terwijl zij al drijven op subsidies krijgen ze er via die zgn innovatieve projecten nog weer meer geld bij. In onze gemeente krijgt verder de lokale radio jaarlijks vele duizenden euro’s subsidie terwijl ze alleen maar plaatjes draaien waar niemand naar luistert. Ook krijgt de bibliotheek duizenden euro’s om te transformeren naar ‘een laagdrempelig, waardevrij informatiepunt’. Met dat geld worden vervolgens onduidelijke websites gemaakt die het nieuws nog verder rondpompen. Waarna ze een jaar later de nek worden omgedraaid omdat ze niet bezocht worden, omdat ze geen toegevoegde waarde leveren.
    Als je bezorgt bent over de lokale nieuwsvoorzieining kun je beter niet nog meer geld duwen in organisaties die daarmee alleen maar zichzelf overeind houden, maar beter focussen op die laatste professionele lokale journalisten die aan de bron staan van het nieuws. Anders droogt die bron op en kunnen die organisaties helemaal niets meer rondpompen.

  • Sander Knura

    Voor een groot gedeelte eens met ‘hillridge’. Het probleem van de jattende ‘collega’s’ komt erg bekend voor. (Al moet ik zeggen dat regionale omroep waar ik werk niet jat en netjes aan bronvermelding doet). Maar ja…iedereen is journalist…althans het is een vrij beroep. En ook ik zie dat ons werk zonder bronvermelding overal rondzwerft. Ik denk dat we via twee wegen moeten investeren in ons vak, want ja het is een vak…echt. Ten eerste moet er geïnvesteerd worden in kennis: een politiebericht op je Facebook plaatsen is geen journalistiek!! En zo ken ik nog wel een paar voorbeelden. Daarbij nieuwe manieren van publiceren en nieuwe manieren van verhalen vertellen. Dus niet alleen platte tekst, maar met tweets, foto, video. En publiceren, niet alleen op radio, tv, een website. Maar ook Snapchat, Instagram en Facebook, gaan waar het publiek gaat. En als die kennis er niet is bij de klassieke journalist moeten we ook vooral niet bang zijn om dat binnenhalen, denk aan marketeers. De lokale journalist is goud waard en ik denk dat deze best onder de vleugels van een regionale omroep of regionale site of krant kan werken. Op die manier zou het ons moeten lukken om die journalist terug te krijgen in de haarvaten en ook financieel te ondersteunen. Subsidies kunnen daar bij helpen.

  • Hans Roodenburg

    Kan mij helemaal vinden in deze conclusies. Wij als vrijwillige ouderen hebben in Rotterdam de achtergrondsite http://www.vandaagenmorgen.nl opgericht. Al bijna zes jaar terug. We waren een van de eersten die zich richtten op achtergrond journalistiek (opinies, columns, enz.) in de regio Rotterdam. Sinds 2005 is er nog maar één regionale papieren krant in de regio Rotterdam over: het AD Rotterdams Dagblad en de krant is nog een editie ook van een nationale krant, het Algemeen Dagblad.
    Nog verder terug (eind jaren ’60) waren er in de regio Rotterdam zelfs ZEVEN papieren kranten die zich helemaal of met een editie op Rotterdam en omstreken richtten. Het zal alleen maar in papier de komende jaren nog erger worden. En de digitale onafhankelijke journalistiek op de regio gericht stelt daar tegenover nog niet veel voor. De sociale media maken het enigszins goed, maar daarin zie je een gebrek aan journalistieke kwaliteiten en het moet allemaal zo kort mogelijk. De enige die zich nog staande weet te houden is RTV Rijnmond. Mede dankzij overheidssubsidies.
    Rest mij een uitspraak van Geert-Jan Laan (ex-hoofdredacteur van het Nieuwsblad van het Noorden): ‘Ik heb nog meegemaakt dat er in Rotterdam 80 journalisten waren die zich volledig op deze stad richtten en dat bij de gemeente er drie persvoorlichters waren. Nu is het geheel andersom: drie journalisten die zich met de gemeentelijke politiek bezig houden en 80 voorlichters bij die gemeente.

  • Pingback: Over het rondpompen van nieuws en de bron die opdroogt – Hillridge()